Öykü Göğer, Lavarla - Kültür-Sanat ve Kent Yaşamı sitesinin yazarı.

Taner Akdoğan ile yıllar boyunca kendi müdavimlerini yaratan Manhattan Bar’a dair

Öykü Göğer — Thu, 08 Sep 2022 12:52:01 +0000

Arkadaşlarla uzun bir masada başlayan her gecenin bittiği o yer: bir Ankara klasiği Manhattan Bar! İyi müzik herkesi nasıl birbirine bağlar? Bir bar nasıl yıllar boyunca kendi müdavimlerini yaratır? Türkiye’nin farklı yerlerinden gelen pek çok müzisyeni nasıl aynı sahnede, aynı dilde birleştirir? Üstelik bunu yaparken kendine has o farkını her daim korur. 90’lar ve 2000’lerin meşhur Manhattan Bar’ının sahibi Taner Akdoğan ile Bodrum’da buluştuk. Taner Akdoğan’ın anlattıklarının o yılları özleyen herkese iyi geleceğine eminim.

Manhattan’ın kuruluş hikayesi

Tabii ki en merak ettiğim kısım buydu. Nasıl oldu da Manhattan, Ankara’nın en ünlü barına dönüştü? Yolculuğun başında neler yaşandı? Taner Akdoğan anlatmaya başlıyor:

“Manhattan’dan önce gece hayatıyla çok ilgim yoktu ama müziğe ilgim vardı. Tarsus Koleji’ndenim. Echo Band’ler ile başladık müziğe. İyi bir dinleyici olarak devam ettim. Ortağım ‘Bar açalım,’ dedi, müziği çok sevdiğim için ‘Olur,’ dedim. Yurt dışında gördüğüm bir örnek vardı, beni çok etkilemişti: Berlin’de Irish Pub. Her gece ayrı bir müzik grubu sahnede. Aklımda o var.

Hürriyet Gazetesi’nin küçük ilanlarından Çankaya’da kiralık bar yeri baktık. Bulduk. Eski Dorian Gray, kapanmış. Sonrasında hapishane konseptli bir yer açılmış. Hücreler falan yapmışlar, yıkık dökük bir halde. Orayı düzelttik. Ama nasıl olacak, konsept ne olacak, kimler çalacak? Ortada hiçbir şey yok. Ben ODTÜ’lüyüm. Bizim büyüğümüz Cemal var. Ankara’da meşhur müzisyen, Kel Cemal. Onun A Bar’ı vardı. Onunla konuştum, ‘Tamam’ dedi, ‘Çalarız’. Benim çevremde mimar çok, Mimarlar Derneği’nde çalan cazcılar var. Tuna Ötenel, Janusz Szprot, Murat Ulus… Tuna’yla konuştuk, onlar da çalarız dedi. Rock, caz ve blues temalı bir bar oluşturduk ve iki grupla başladık.”

Taner Akdoğan’ın arşivinden bir Manhattan gecesi

Yıl 1993, Manhattan’ın açılışı

“Çok kalabalıktı. Yollar tıkandı. İyi müzisyenler olunca insanlar geliyor. ODTÜ öğrencisi de çok tuttu Manhattan’ı. Bir de çalan müzisyenler iyi olunca üst yaş grubu da gelmeye başladı. İstanbul’dan gruplar geliyordu. Sonraları Babylon’u kuran Pozitif ile bir işbirliğimiz oldu. Festivallere gelenler -mesela Efes Blues Festivali- sonrasında Manhattan’da sahne alıyordu.”

Bülent Ortaçgil, Manhattan sahnesinde

Bu bilgiler üzerine Taner Akdoğan benimle çok değerli bir belge paylaştı, Manhattan’da bugüne kadar sahne almış tüm müzisyenlerin listesi! Bülent Ortaçgil, Erkan Oğur, Harun Tekin, İlhan Erşahin, Kaan Tangöze, Kerem Görsev, Nejat Yavaşoğulları, Norah Jones, Yavuz Çetin ilk bakışta dikkatimi çekenler. Listenin tamamına buradan ulaşabilirsiniz.

Barın sahnesi yıllar boyunca Türkiye’den ve dünyadan müzisyenleri ağırladı. Yarattığı kimliği hiç bozmamış, müzikal çizgisi dışına çıkmamış olan Manhattan’da kimlerin sahne alacağına nasıl karar veriliyordu? Taner Akdoğan bu soruya “ben” diye cevap veriyor:

“Çıkacak grupların hepsine ben karar veriyordum. Bir de home bandler var. ‘Biz çalmak istiyoruz Taner Abi’, ‘Gelin bakalım öğleden sonra bir deneme yapın’, ‘Çocuklar şu ara doluyuz, ileride belki’ ya da ‘Tamam, haydi gelin başlayın’. Home band olarak Cemal Atahan ve Süleyman Bağcıoğlu’nun olduğu The Gang vardı mesela. Sonra Fender Blenders, çok iyi gruptu.

Orhan Gencebay’ın Gönül şarkısını coverlamıştı Fender Blenders, her perşembe istenirdi. Solist Özge Fışkın’ın önceleri başka bir grubu vardı, sonra rahmetli Gürbüz Barlas’ı aldılar. Gürbüz müthiş bir adam. Çok iyi bir grup oldular. Onların da sadık dinleyici kitlesi vardı, öyle yayıldı. Ve böylece perşembeleri Manhattan ve Fender Blenders gecesi oldu.”

Özge Fışkın, Manhattan sahnesinde

“Manhattan’ı ilk açtığımda canlı müzik 11’de başlıyordu, makul bir saat. İnsanlar giderek 12’ye, 1’e itmeye başladılar. Bir de biz genç tayfa tarafından ‘pahalı bar’ olarak bilinirdik. Herkes karşıdaki bakkalda kaldırımlara oturur, biralarını içer, son dakika içeri girerdi daha az para harcamak için.”

Ama İstanbul farklı, Ankara daha sadık. İstanbul tüketen bir seyirci.

Bir Ankara klasiği Manhattan Bar’ın yolculuğunun İstanbul ayağı da var. Bir süre sonra kapılarını kapatsa da harika konserlere ev sahipliği yapan Manhattan’ın İstanbul şubesinin hikayesini de öğrenmek istedim ve Taner Akdoğan’ı yakalamışken sordum.

“İstanbul’da da açın, diye sevenlerimizden baskı vardı. Ben de biraz daha büyüyelim istiyordum. İstanbul’da yer aramaya başladık. Eski Olimpia Pavyonu’nu bulduk, Mısır Apartmanı’nın altında. O zamanlar çalışıyordu ama patronu artık bırakmak istiyordu. Maddi olarak ağır şartlarda anlaştık. İçini yıktık döktük, tamamen yeniden dekore ettik. Açılış gecesi Duman çaldı, çok kalabalık oldu. Yalnız havalandırmayı iyi yapamamışız, herkes şikayet yazdı. Sonra havalandırmayı düzelttik.

İstanbul’da çok güzel konserlerimiz oldu. En kalabalık olanlardan biri Violet Femmes konseriydi. Ta Galatasaray Meydanı’na kadar kuyruk vardı. Ekip, sahne önüne polis bariyeri istemişti. Bariyer olmasa seyirciler sahneye çıkacaktı neredeyse, o derece coşturuyorlardı milleti. Ama İstanbul farklı, Ankara daha sadık. İstanbul tüketen bir seyirci.”

Taner Akdoğan’ın arşivinden bir Manhattan akşamı

“Bush’a Rağmen Mor ve Ötesi”

İstanbul Manhattan’da son konser. Ama nasıl bir ortamda?

“O gün Bush geliyordu İstanbul’a. Cumartesi günü Taksim’e de gelecekmiş. Valilik, Taksim’e çıkan bütün yolları kapattı. Benim de kafam bozuldu. Mor ve Ötesi o gün İzmit’te çalıyormuş. Aradım, dedim ki ‘Bu gece çalar mısınız? Ama kimse gelmeyebilir bütün yollar kapalı.’ Mor ve Ötesi ‘Burası erken bitiyor, yetişiriz,’ dedi ve saat 12’de geldi. Ben öncesinde bir afiş hazırlattım: ‘Bush’a Rağmen Mor ve Ötesi’. Bütün Taksim’i donattım. Bir sürü insan geldi o gece.”

Manhattan’da Blue Blues Band

“Süleyman Bağcıoğlu ile bir kavgamız olmuştu. Manhattan bir apartmanın altında, üstte evler var. Bizde ses bangır bangır. Ben müzisyenlere hep derim ki ‘Biraz daha yavaş’. Hafta içi, çarşamba galiba, çok az insan var. Süleyman Bağcıoğlu başladı soloya. Ben de çıktım sahneye, amfisini kıstım. Yapılır mı? Yapılmaz. ‘Biz burada çıkmayız bir daha!’ dediler. Cumartesi sahne var, eyvah kimi bulacağım? İstanbul’da da o zaman Blue Blues Band meşhur. Aradım, ‘Cumartesi gelir misiniz?’, ‘Tamam,’ dediler. O gece tabii tıklım tıklım. Bu sefer Süleymanlar baktılar gece elden gidiyor. O gece Blue Blues Band ve Süleymanlar birlikte çaldı. Sonrasında da çok birlikteliğimiz oldu Batu Mutlugil ile, Yavuz Çetin ile.”

Süleyman Bağcıoğlu -meşhur sigarası ile- Manhattan sahnesinde

Tabii ki klasik bir soru, Taner Akdoğan’a unutamadığı konserleri soruyorum:

“Unutamadığım konserlerden biri… Ağustos ayında Ankara hep boş olur ama biz hiçbir zaman kapatmadık, 12 ay açıktık. Yavuz Çetin’i aradım, geldiler. Yavuz Çetin hayatımda tanıdığım en yetenekli müzisyenlerden birisidir. Kerim Çaplı da inanılmaz yetenekli; hem gitar, hem davul, hem solistlik… Ağustos’ta onların konseri oldu ve inanılmaz kalabalıktı. Yavuz bir kere daha geldi ama o geldiğinde Yavuz’u biraz farklı gördüm. 15 gün sonra da intihar etmişti. Çok üzücü bir kayıp.”

En Büyük Pişmanlık: Cem Karaca Konseri

“Rahmetli Cem Karaca gelmek istedi. Bana o an tarzımız değil gibi geldi. Olur mu be? Adam Türk rock tarihine adını yazdırmış. Cem Karaca çıkmak istiyor, ben hayır, diyorum. O zaman bir ukalalık ettim, ona üzülürüm.”

Unutulmaz konserleri, sabaha varan geceleri, kalabalığı, coşkusuyla Manhattan Bar’ı konuştuktan sonra Taner Akdoğan sohbetimizi harika biçimde noktaladı. Fazla söze gerek yok.

İçki kötülüklerin anasıdır derler ya, şimdilerde müziği de öyle görüyorlar. Halbuki müzik iyiliklerin anasıdır. Müziksiz hayat olmaz.

Taner Akdoğan’la sohbet ederken sevdiğim bir grubu sahnede izlemeyi ne kadar özlediğimi hatırladım. Ayakların ağrıyana kadar dans etmek, sahnedeki şarkıya hayali gitarlarla eşlik etmek, bar masasında davula eşlikçi ritim tutmak… Müzikle bir olmak, sahnedeki müzisyenlerden biri gibi hissetmek. Kalabalık içinde kendin olabilmek. Senin gibi olan, seninle aynı şarkılardan keyif alan insanlarla birkaç saat geçirebilmek. Şimdinin lüksleri eskinin ‘klasik bir gece’siydi ve o klasik geceler Manhattan Bar’da biterdi.

Röportaj için Taner Akdoğan ile iletişim kurma konusundaki yardımları için Metin Solmaz’a teşekkürler.

Taner Akdoğan ve Öykü Göğer

Taner Akdoğan ile yıllar boyunca kendi müdavimlerini yaratan Manhattan Bar’a dair yazısı ilk önce Lavarla - Kültür-Sanat ve Kent Yaşamı üzerinde ortaya çıktı.

Cihangir Yoga Ankara’da: Herkese Yoga!

Öykü Göğer — Sun, 12 Jan 2020 09:13:06 +0000

Daha aktif bir beden, daha sakin bir zihin. Yoga, Hindistan kaynaklı fiziksel ve zihinsel bir disiplin. Bu disipline hakim olmak için güvenilir kaynaklara, alanında bilgili eğitmenlere ihtiyacımız var. Ankara’da ise güvenebileceğimiz bir yoga stüdyosu var: Cihangir Yoga!

Tunalı’dan aşağı doğru inip Ayrancı’nın sokaklarında yürümeyi, bir kahve içmeyi, etrafı izlemeyi seviyorsanız Şimşek Sokak’ta bulunan Cihangir Yoga’yı mutlaka gördünüz. Yepyeni bir binanın alt katındaki stüdyo “Haydi gel!” diyor. Haydi gidelim. Bakalım neler göreceğiz?

Öncelikle ayakkabılarımızı dışarıda çıkarmamız gerekiyor. İçeri ayak bastığımızda bizi sıcacık bir zemin karşılıyor. Girer girmez temizliğe özen gösteren bir yerde olduğunuzu hissediyorsunuz. Stüdyonun yanı sıra favorim sokak manzarası eşliğinde sağlıklı yiyecekler sunan kafesi. Yolunuz düşerse mutlaka bir şeyler atıştırın. Yaz mevsimindeysek soğuk bir limonata için.

Cihangir Yoga’da başlangıç, orta ve ileri seviye Hatha Yoga derslerinin dışında, her seviyede katılımcıya açık olan Yin Yoga, Yoga Terapi ve meditasyon seansları mevcut. Ayrıca çocuk ve hamile yogası seansları da var.

“Yogayı alışkanlığa dönüştürmek için haftada kaç kez yapmak lazım?” diye sorduğumuzda Cihangir Yoga ekibi “Her zaman bir, sıfırdan iyidir!” diyor. İnsan yogaya devam ettikçe bedenini tanımayı ve dinlemeyi öğreniyor. Seans sayıları da buna göre şekilleniyor.

“İnternet üzerinden yoga derslerine ulaşmak mümkünken neden bir stüdyoya kayıt olayım?” diye düşünüyorsanız Cihangir Yoga’nın alanında 13 yıldır var olduğunu hatırlatmak isterim. Stüdyoda dersler deneyimli öğretmenler tarafından veriliyor ve sizinle birebir iletişim kuruluyor. Maalesef video izleyerek bir hareketi yanlış öğrenme ihtimalimiz çok yüksek. Cihangir Yoga’da katılımcıların ilerlemesi yakından takip ediliyor. Oluşturdukları sistemle de tüm şubelerde aynı standartta seanslar sunuyorlar. Tabii bu da, katılımcıların ilerlemesi anlamına geliyor.

Gelelim kilo verme konusuna. Çok sorulan bir soru var: “Yogayla kilo verilir mi?” Verilir ama sadece yoga yetmez. Ancak yoga, diğer pek çok spor aktivitesinden farklı olarak her yaşta ve her kiloda insan için uygun. Tıp dünyası da yoganın fiziksel faydalarını kabul etmiş durumda. Cihangir Yoga’nın pek çok üyesi doktor tavsiyesiyle geldiğini söylüyor. Yoga, kasları uyandıran bir uygulama olduğu için hızlı şekilde fiziksel olarak güçlenmek mümkün.

Yaşamın size sundukları içerisinde bazen şöyle derin bir nefes almaya, sakinleşmeye ihtiyaç duyuyorsanız yoga pratiği sayesinde bunu başarmanız mümkün. Yoga, önce bedende başlıyor. Fiziksel uygulama sayesinde kişi, zihnini tek bir şeye odaklamayı öğreniyor. Zihin bir kas gibi çalışıyor; alıştırma yaptıkça güçleniyor, daha kolay odaklanır hale geliyor. Odaklanmış zihin, net ve sakin bir zihin demek. Ki zaten hepimizin ihtiyacı olan da bu.

Değişim her yerde, ama ilk önce kişinin kendi bedeninde. Kendinize ve değişime bir şans verin. Yolun kendisi zaten oldukça dönüştürücü. Önemli olan yeniliğe açık olmak, adımları keyif alarak atmak. Kendinize doğru çıktığınız yolculukta yol arkadaşınızın yoga olması dileğiyle! Arkadaşınızla tanışmak için Ankara’daki Cihangir Yoga’yı ziyaret edebilirsiniz. Eminim sonrasında daha sık uğrayacaksınız.

Cihangir Yoga

Adres: Şimşek Sokak, Moonlight Residence No:2-D, Remzi Oğuz Arık Mahallesi, Çankaya/Ankara
Telefon: 0532 471 90 30
E-posta: info@cihangiryoga.com
Instagram, Facebook, Youtube

Cihangir Yoga Ankara’da: Herkese Yoga! yazısı ilk önce Lavarla - Kültür-Sanat ve Kent Yaşamı üzerinde ortaya çıktı.

Paul McCartney yıllar önce ölmüş olabilir mi?

Öykü Göğer — Fri, 08 Nov 2019 12:52:37 +0000

Bu, ortaya atılan bir iddianın nasıl herkesi etkisi altına aldığının hikayesi. Bu, duymak istediğimiz gibi duyduğumuz, görmek istediğimiz gibi algıladığımız gerçeklerin hikayesi.

John Lennon. Paul McCartney. George Harrison. Ringo Starr. Yani müzik tarihinin seyrini değiştiren The Beatles. Peki Paul McCartney bu dünyadan 1966 yılında geçirdiği bir trafik kazasıyla ayrılmış olabilir mi? İddialar, McCartney’in öldüğünü ve yerine ona çok benzeyen birinin geçtiğini söylüyor. Paul’un ölümüyle ilgili bir iddia ilk kez bir üniversite dergisinde yayımlandı. Ardından bir dinleyici katıldığı radyo programında Paul McCartney’in ölümüyle ilgili elinde kanıtlar olduğunu söyledi.

“Turn me on, dead man”

Radyo yayınına bağlanan dinleyicinin iddiasına göre “Revolution 9” isimli şarkı tersten dinlendiğinde “Turn me on, dead man” sözleri duyulur. O “ölü adam” Paul McCartney’dir. Bu dakikadan sonra ortaya pek çok komplo teorisi atılır.

İddia edilen kaza nasıl gerçekleşti?

Hikaye oldukça trajik. Söylenene göre Paul bir gün stüdyo çalışmaları sırasında ekip arkadaşlarıyla tartışır. Kaza 9 Kasım Çarşamba sabah saat 5’te gerçekleşmiş ve Paul McCartney trafik ışıklarını fark etmemiştir. Ölümü, grubun geleceği için basından saklanır.

Paul McCartney’in yerine kim geçti?

Paul artık aramızda olmadığına göre yerine ona çok benzeyen birini bulmak gerekiyordu. Seçilen isim William Shears Campbell, yani Billy Shears oldu. Anlatılana göre kısa sürede Shears, küçük estetik ameliyatlarla gruptaki yerini alır. Tabii Paul McCartney gibi şarkı söylemeli ve çalmalıdır. The Beatles üyeleri ona bu konuda eğitimler verir. Beatles’ın o dönem turneleri bırakmış olması ve yeni bir konseptle ilerlemesi Campbell’in işini kolaylaştırır. Fotoğrafta iddialara konu olan Campbell’i sağda, McCartney’i solda görebilirsiniz. Sizce fark var mı?

Paul’un öldüğü iddiaları giderek yayılmaya başlayınca grup bir açıklama yapmak durumunda kalır ancak McCartney açıklama yapmayı kabul etmez ve bu iddiaların zamanla azalacağına inanır. Yalnız iddialar bırakın azalmayı daha da artar. Evine gizlice giren muhabirleri gördükten sonra Paul McCartney pes eder ve bir röportaj verir, Life dergisinin o sayısı “Paul is still with us” kapağıyla çıkar.

Beatles’ın Paul McCartney’in ölümüyle alakalı ipuçları bıraktığına dair iddialar

İddialar der ki Beatles üyeleri Paul McCartney’nin ölümünü saklamaktan dolayı pişman ve mutsuzdu dolayısıyla arkalarında ipuçları bıraktılar. Yani hayranların ‘anlamasına’ izin verdiler.

İddia 1: Sgt Pepper’s Lonely Hearts Club Band

Bu oldukça kalabalık kapak fotoğrafının bir cenazede çekildiği söylenir. Gördüğünüz gibi sadece Paul McCartney’in yüzü kameraya dönük. Diğer Beatles üyeleri ise Paul’a bakıyor. Davulun biraz altında mezara bırakılmışa benzeyen çiçekler yer alıyor. Beyaz çiçekler sol elle çalınan bir gitar formunda yerleştirilmiş. Grupta sol elle gitar çalan tek kişiyi tahmin etmek zor değil…

Paul o kalabalık fotoğrafta siyah renkte bir enstrüman taşıyan tek kişi. Fotoğraftaki davulu ortadan ikiye böler ve ayna efekti uygularsanız ortaya 9 Kasım, yani kazanın olduğu iddia edilen gün ve “He Die” yazısı çıkıyor.

Albümün içindeki fotoğraflardan birinde de Paul McCartney’in kıyafetinde bir etiket var. Üstünde O.P.D. yazıyor. Yani “Officialy Pronounced Dead”. Üstelik albümün arka kapağındaki fotoğrafta da arkası dönük tek kişi Paul McCartney. Albümün ilk şarkısının sonunda ekibi “Billy Shears” derken duymak da mümkün.

İddia 2: Magical Mystery Tour

Albümdeki “I Am The Walrus” şarkısı tersten dinlendiğinde “Paul is dead. Ha-ha” sözlerini duymak mümkün. İddialara göre “I’m So Tired” şarkısı tersten dinlediğinde John Lennon, “Paul is dead man. Miss him, miss him” diyor. Albümün kapağında da siyah kıyafetli tek bir kişi var: Paul McCartney.

Albümün içindeki fotoğraflardan birinde ayakkabısı olmayan tek kişi yine belli.

Herkesin yakasına kırmızı çiçek taktığı bir fotoğrafta Paul, siyah çiçek taşıyan tek kişi.

İddia 3: Abbey Road

Meşhur albüm kapağını bilirsiniz. Beatles üyeleri arka arkaya yaya geçidinden karşıya geçer. Peki o fotoğrafta Paul McCartney’in ayaklarının çıplak olduğunu fark etmiş miydiniz? John Lennon fotoğrafta “İsa’ya benzer” saçlarıyla ve beyaz kıyafetiyle karşımıza çıkar. Hemen arkasından yürüyen siyah takım elbiseli Ringo Starr, cenaze levazımatçısına benzetilir. Paul sağ elinde bir sigara tutar oysa kendisi solaktır. George Harrison’ın rahat kıyafeti, onun mezar kazıcı olduğu iddiasını doğurur.

Fotoğrafa dikkatlice bakmaya devam edersek arkadaki arabanın plakasının “28 IF” olduğunu görürüz. Paul McCartney ölmeseydi 28 yaşında olacaktı!

İddia 4: Yesterday and Today

Albümün kapağına baktığınızda herhangi bir gariplik görmek söz konusu değil ancak yan çevirdiğinizde sanki Paul McCartney bir tabutun içinde oturuyormuş gibi görünüyor.

Gerçekten kaza oldu mu?

Evet, Paul’un arabası bir kazaya karıştı ancak Paul arabada değildi. Paul McCartney daha önce bir trafik kazası geçirmiş ve dudağı yarılmıştı, zaten bıyık bırakmasının sebebi de buydu.

Her şey bir tesadüften ibaret olabilir mi?

Fotoğraflar, simgeler, sinyaller, şarkı sözleri… Aslında her şey bir tesadüften ibaret. Albümdeki fotoğraflar için pek çok kare çekildi, aralarından en iyi olanlar seçildi. O karelerde Paul McCartney farklı açılardan kameraya bakıyor, farklı yerlerde duruyordu. Ayakkabısız Paul ölüm imasından ziyade uzun çekimlerde bunalan Paul’un bir yansımasıydı. Stüdyodaki kırmızı çiçekler bitmişti ve Paul yakasına siyah bir çiçek takmak zorunda kalmıştı. Şarkıları tersten dinleyenler duymak istediklerini duyuyorlardı.

İddialar neden durdurulmadı?

Çünkü The Beatles çok satıyordu! Hayranlar ipuçları bulmak adına kapakları incelediğinde, plakları tersten dinlediğinde ürünleri yıpratıyor ve yenisini almak zorunda kalıyorlardı. Üstelik bu iddia The Beatles’ın gündemde kalmasına yardımcı oluyordu.

Birinin Paul’un yerine geçmesi, bunu bilenlerin yaklaşık 60 yıl boyunca sır saklaması, Paul’un yerine geçen kişinin Beatles sonrasında da başarılı bir müzik kariyerine sahip olması oldukça zor. Kanıtlar Paul’un öldüğüne inanarak bakarsanız anlamlı geliyor.

Hatta Paul McCartney albümlerinden birinin kapağında bu olayla dalga geçiyor. “Paul Is Live” albümünün kapağında Paul köpeğiyle birlikte yaya geçidinde yürüyor, arkasında bir araba var ve plakası “51 IS”; albümün çıktığı yıl Paul 51 yaşında ve hala hayatta. İddianın ortaya atılmasının ardından geçen onca yıldan sonra üretmeye, çalışmaya, müzikle yaşamaya devam ediyor.

Paul McCartney ile The Beatles’ın dünyasına girmişken okumaya devam etmek isterseniz Imagine şarkısının hikayesine şuradan ulaşabilirsiniz.

Paul McCartney yıllar önce ölmüş olabilir mi? yazısı ilk önce Lavarla - Kültür-Sanat ve Kent Yaşamı üzerinde ortaya çıktı.

Dünya Temizlik Günü: Seymenler Parkı’ndan 323 Kilo Çöp Çıktı

Öykü Göğer — Mon, 07 Oct 2019 05:37:26 +0000

İnsanoğlu her geçen yıl doğaya borçlanıyor. Dünya Temizlik Günü de o borçları ödemeyi hedefliyor. 21 Eylül 2019’da sürdürülebilir bir yaşam ve doğaya verilen zararı azaltmak için milyonlarca insan bir araya geldi. Sidney’den Ankara’ya dünyanın her yerinde aynı gün çöp toplandı. Let’s Do It Türkiye, Siyamder, JCI Türkiye işbirliğiyle Türkiye çapında Dünya Temizlik Günü için gönüllüler birlik oldu. Belediyeler, sivil toplum kuruluşları, dernekler, topluluklar da desteğini esirgemedi.

Seymenler’den Çıkan Çöp 323 Kilo

Ankara’da Seymenler Parkı’nda öğle saatlerinde başlayan etkinlikte Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu Başkanı Büyükelçi Christian Berger ve Ankara Büyükşehir Belediyesi Başkanvekili Berkay Gökçınar açılış konuşmalarını yaptı. Konuşmaların ardından eldivenler, çöp poşetleri alındı ve gönüllüler parkın tamamında yoğun bir çalışmaya girişti. Bizimkiler konserinin ardından sıra geldi çöpleri saymaya. Öncesinde tahminler alındı. Sizce kaç kilo toplanmıştır? “100, 170, 230, 250…” Çöpler sayıldıkça ağırlığı da iyice arttı. Seymenler Parkı’nda 1 saatte tam 323 kilo çöp toplandı! Üstelik belki biz tam bir hafta önce güneşli bir cumartesi günü çöpleri fark etmeden eğleniyor, yeşilin tadını çıkarıyorduk. Etrafımıza baktıkça aslında insanoğlunun doğaya ne denli zarar verdiğini bir kez daha gördük.

Türkiye genelinde çöp toplamak üzere 116 binin üzerinde kişi gönüllü katılım gösterdi. Farklı şehirlerde, toplam 152 temizlik noktasında 790 ton katı atık toplandı! Etkinlik 167 ülkede eş zamanlı olarak gerçekleşti.

Dünya Temizlik Günü: Nasıl Başladı?

2008 yılında Estonya’da 50 bin kişi bir araya geldi. 5 saat içinde 10 bin ton çöp toplandı. O güne ait videolar yayılınca Avrupa ülkeleri tarafından model alınarak küresel çapta bir projeye dönüştü. Türkiye bu ülkeler arasına 2012’de katıldı.

Dünya Her Yıl 100 Milyon Ton Katı Atık Çıkarıyor

Türkiye’nin çıkardığı katı atık 86.614 ton. Eğer böyle devam ederse 2025’te 135.962 ton olması öngörülüyor. Üstelik toplanmayan atıklar, hastalığa yakalanma sıklığını 6 kat artırıyor. Sigara izmaritleri, şişeler, metal kapaklar derken doğaya en fazla zararı plastik ile veriyoruz. Su yollarını ve ekosistemleri binlerce yıl boyunca kirletebilen plastikler, mevcut tüm küresel atıkların yüzde 12’sini oluşturuyor. Yıllık 8 milyon ton çöp, okyanuslara dökülüyor. Bu 112.123 Boeing 737 uçağını okyanusa dökmekle eş değer! Hesaplamalara göre 2050 yılında bugünden %70 daha fazla atık üretilecek.

Dünya Temizlik Günü Neyi Hedefliyor?

2015 yılı Dünya Temizlik Günü etkinlikleri kapsamında Tayland’dan bir kare

Çevre kirliliği hakkında farkındalık yaratmayı, çevre bilinci oluşturmayı hedefliyor. Bunu yaparken de gönüllüleriyle beraber doğaya atılan çöpleri temizliyor. Çöp körlüğünü yenmeyi diliyor.

Dünya bizim evimiz. Bize düşen evimizi temiz tutmak. Bunu kolaylıkla, ziyaret ettiğimiz bir parktan ayrılırken arkamızda çöpümüzü bırakmadan yapabiliriz. Etrafımızdakileri bilinçlendirerek yapabiliriz. Tek dünyamız var. Korumak ellerimizde. Bu yıl aramıza katıldıysan doğa sana teşekkür ediyor. Bu yıl olmadıysa seneye mutlaka seni de bekliyor!

Fotoğraflar için Mustafa Balaban‘a teşekkür ederim.

Dünya Temizlik Günü: Seymenler Parkı’ndan 323 Kilo Çöp Çıktı yazısı ilk önce Lavarla - Kültür-Sanat ve Kent Yaşamı üzerinde ortaya çıktı.

Düğün Mevsimi: Alternatif İlk Dans Şarkıları

Öykü Göğer — Wed, 19 Jun 2019 06:25:11 +0000

Malum düğün mevsimi yaklaşıyor. Mekan, hava durumu, davetliler, yiyecekler, provalar… Her şeyin hayal ettiğiniz gibi olması adına yoğun bir çalışma var. Günün en önemli anlarından biri de ilk dans. Bugüne kadar pek çok klasikleşmiş “ilk dans” şarkısı duyduk. Bu sefer karşınızda ilk kez sizin düğününüzde çalacak şarkılar var! Gecenin sonu hangi yöreden hangi şarkıyla biter bilinmez ama girişi şöyle en havalısından yapmak isterseniz işte hem hareketli hem yavaş seçeneklerle, Alternatif İlk Dans Şarkıları.

Yazının sonunda tüm şarkıları dinleyebileceğiniz bir Spotify listesi bulunuyor.

1) Oh My Love – Cecile McLorin, Jacky Terrasson

“Oh my love for the first time in my life
My eyes can see”

Tarihin en romantik ama az bilinen şarkılarından biriyle geceye şahane bir başlangıç! Şöyle biraz daha sakin bir şarkı arıyorsanız Oh My Love ilk tercihiniz olabilir.

2) You Are the One I Love – Jaymay

“The first time that I met you I knew
One day I would know you even better”

Şimdi tempoyu biraz daha ama çok az daha yükseltelim. “You Are The One I Love” sözleri tekrar ederken hayatınızı birleştireceğiniz insanın gözlerinin içine bakıp dans etmek gibisi yok! Üstelik, şarkıda geçen “Jamie” ismini sevdiğinizin ismiyle değiştirmek de serbest.

The Spanish Ballet, Édouard Manet

3) Beautiful Tango – Hindi Zahra

“Put your hands on my hips are moving while you take it slow,
Makes me feel like I’m on a river flow”

Davetlilerden birkaçının masaların altından gizlice Shazam uygulamasını açacağı bir ilk dans şarkısı! Temposu, melodisi, sözleriyle geceye güzel bir başlangıç için sıcacık bir seçim.

4) A Kiss to Build a Dream on – Jill Barber

“Oh give me your lips for just a moment
And my imagination will make that moment live”

Şarkı çok tanıdık ama bu yorumu bambaşka. İlk öpücüğün heyecanı akıllarda tazeyken, hayatı birleştirmeye giden yolda bu şarkının ardından gelen öpücük de unutulmazlar arasında yerini alacak!

5) Reasons to Love You – Meiko

“Give me a reason to fall in love
Take my hand and let’s dance”

Romantik şarkılara geri dönelim. Bu şarkı, salonun tıka basa olduğunu unutturacak! Göz göze el ele dinlerken, sizi götüreceği yerler düğün organizasyonu yorgunluğunu silip atacak.

6) If I Ain’t Got You – Alicia Keys

“Some people want diamond rings
Some just want everything
But everything means nothing
If I ain’t got you”

Geceye kulaklarınızın pasını silerek başlamak için Alicia Keys’in sesi şahane bir seçim. Pırlantaların, pahalı gecelerin bir önemi yok, siz yan yana olsanız yeter!

The Dancing Lesson, Pietro Longhi

7) Dream a Little Dream of Me – Ella Fitzgerald

“Stars shining bright above you
Night breezes seem to whisper ‘I love you’”

Böyle bir geceye Ella Fitzgerald’ı çağırmamak olmaz! Caz dünyasının klasikleşmiş seslerinden biriyle romantik bir şarkının birleşimi: Dream a Little Dream of Me. Üstelik şarkının bir de sürprizi var, içinden Louis Armstrong çıkıyor.

8) It Really is (a Wonderful Life) – Mindy Smith

“Baby, it is, baby it is
It really is a wonderful life
Oh, but this year is better for you and for me”

Hayat bugüne kadar getirdiğin güzellikler için teşekkürler… Hayat herkesin önünde tekrar ediyorum: Seninle beraber yaşanacak yıllara varım!

9) You’ll Never Walk Alone – Gerry & The Pacemakers

“Walk on, walk on
With hope in your heart
And you’ll never walk alone”

Bugüne kadar tek başınıza attığınız adımlar sizi bir yolun kenarına sürükledi. Orada tam da sizin gibi biri durup nerede olduğunu anlamaya çalışıyordu. Birbiriyle aynı ritimde attığınız her adım ikinizi daha da güçlü kıldı. Bundan böyle yalnız yürümeyeceksiniz.

10) My One and Only Love – John Coltrane, Johnny Hartman

“Every kiss you give sets my soul on fire
I give myself in sweet surrender
My one and only love”

Şarkının epey uzun bir enstrümantal kısmı var. Hayalimdeki sahnede siz ve sevdiğiniz kişi yavaş yavaş salona giriyor, belki merdivenlerden iniyor. Sahnenin tam ortasına geldiğinizde de sözler başlıyor: My One and Only Love!

Marcelle Lender Dancing the Bolero in “Chilpéric”, Henri de Toulouse-Lautrec

11) A Million Love Songs – Take That

“Here I am
Just for you girl
A million love songs later
Here I am”

Aşk, tarih boyunca çalkantılı yolculuklara ev sahipliği yaptı. Artık sular durulsun dediğiniz anlarda, bu romantik şarkı tam size göre.

12) Happy Together – The Turtles

“The only one for me is you, and you for me
So happy together”

Gece boyu bolca dans edilecek, orası kesin. Bu kez başlangıcı da hareketli bir şarkıyla yapalım. Aşık olduğunuzda gökyüzünde beliren pembe bulutlar bu şarkının içinde gizli!

13) Rhythm of Love – Plain White T’s

“She rises up like the tide
The moment her lips meet mine”

Aşkın ritmi kalbimizi çarptırıyor, nefesimizi kesiyor. Ritme kapılıp çıkacağınız yeni yola eşlik edebilecek şahane bir seçim: Rhythm Of Love.

14) The Lucky Ones – Tim Myers

“Climb a ladder up to the top of the world
We’ll do it together
We’re the lucky ones”

Sevdiğiniz kişiye bakıp kaç kez “Çok şanslıyım!” dediniz? Bir kez daha hep bir ağızdan söylemek için geceye “The Lucky Ones” ile başlanabilir. Şarkı maalesef Spotify’da yer almıyor ve muhtelemen ilk kez sizin düğününüzde çalacak.

Les Sylphides, Ernst Oppler

15) Bonus: Kutlama – Sezen Aksu

Başka dillerde söylenen romantik cümleler bir yana “Memleketime çoktan bahar gelmiştir/ Caddelerinde kızlarla oğlanlar/ Oynaşıyordur şimdi, ah! Hem de nasıl /Başlayan, biten, tazelenen aşklar/ Başlıyor ömrümüzde yeni bir fasıl” demenin tadı bir ayrı.

İlk dansınızdan sonra alkış tutan ellerimizle ikinizi de mutluluklar diliyoruz!

Not: Şarkıları dinleyebileceğiniz Spotify listesi için tıktık, Spotify’da yer almayan Tim Myers şarkısı için tıktık.

Kapak Görseli: Danse à la Campagne, Pierre Auguste Renoir (1883)

Düğün arefesindeki çiftleri ilgilendiren diğer bir yazımız dış çekimlerle alakalı, alternatifler için sizi şöyle alalım.

Düğün Mevsimi: Alternatif İlk Dans Şarkıları yazısı ilk önce Lavarla - Kültür-Sanat ve Kent Yaşamı üzerinde ortaya çıktı.

Kadınlar Uçan Süpürge İçin Yan Yana: “Birlik Olmanın Gücünü Biliyoruz!”

Öykü Göğer — Mon, 27 May 2019 07:40:07 +0000

Daha önce hiç bu kadar kadını bir arada görmemiştim! Ve kadınlar biliyor musunuz, dayanışma içinde olduğunuz zaman çok güzelsiniz! 22. Uçan Süpürge Kadın Filmleri Festivali, bu yıl dünya festivallerinden pek çok kadını ağırlıyor. Fransa’dan gelen de var Şili’den gelen de… Beyrut da misafirimiz, Berlin de… Lavarla bu isimlerin pek çoğuyla röportaj yapma şansını elde etti.

Bu kadınlar buraya neden geldi?

Her şey Uçan Süpürge Kadın Filmleri Festivali’nin yaşadığı finansal problemlerle başladı. Festival beklenen desteğin çekilmesiyle zor durumda kalınca kız kardeşlerinden destek istemeye karar verdi. Böylece dünya festivallerinden kadınlar birlik olmanın önemini yeniden hatırladı. Kimileri saatler süren uçak yolculukları yaptı, kimileri önce uzak diye çekindi sonra yollara düşüp buralara kadar geldi… Hepsinin aklında da tek bir fikir vardı: Dayanışma! Marga’ya göre, dünyanın ayrı köşelerinde festival düzenleyen bu kadar kadının bir araya gelmesi ilişkileri güçlendirmek adına şahane bir fırsat oldu. Kim bilir bu sayede kaç film daha hangi şehirlere yolculuk edecek…
Marga Almirall (Barcelona International Women’s Film Festival)

Bu hafif deli kadınların festival düzenlemek gibi zor bir işin altına ellerini neden soktuklarını gerçekten merak ediyorum. Rita’ya göre temel motivasyon izleyicilere kadınların da harika filmler yapabildiklerini göstermek. Kadın yönetmenlerin desteğe, filmlerini gösterecekleri ekranlara ihtiyacı var. Üstelik izleyicilere dünyaya kadın gözünden bakma şansı vermek çok önemli. Ana’ya göre sinema değişim için elimizde bulunan bir silah. Bu silahı sinemada kadınları güçlendirmek ve haliyle dünyayı güzelleştirmek için kullanabiliriz.
Ana Castro, Rita Capucho (Porto Femme International Film Festival)

Fransa’dan Nicola’yı yakalamışken daha önce Türkiye’den bir kadın yönetmenin filmini izleyip izlemediğini sordum. Pelin Esmer, Yeşim Ustaoğlu, Belma Baş, Emine Emel Balcı, Ahu Öztürk, Aslı Özarslan’ın isimleri teker teker sayıldı. Nicola’ya göre Türkiye’den kadınların yönettiği filmler yurtdışında biliniyor.
Nicola Schieweck (Films Femmes Méditerranée)

Sanat elbette içinden çıktığı ülkeden besleniyor. Dünya festivalleri arasında gezerken Beyrut’a rastlayınca bu büyülü şehirle ilgili hemen bir soru sormak istedim. Gözlerimizi kapatıp Beyrutlu kadınların seslerini dinlesek… Neler duyarız? Doris diyor ki: “Sanat, kendini ifade etmek ve sesini duyurmak için müthiş bir kaynak. Beyrutlu kadınların söyleyeceği çok şey var. Günlük yaşamda onları zorlayan pek çok nokta var. Bunların başında da eşitsizlik geliyor. Beyrutlu kadınların sesine kulak verirseniz kadın erkek eşitliği için gerçekleştirdikleri mücadeleyi duyacaksınız; politik, kültürel, sosyal, her yönden…” Ne güzel ki sinema, bu mücadelenin en büyük, en görkemli destekçisi.
Doris Saba (Beirut International Women Film Festival)

Beyrut’tan dönelim Stockholm’e. İşlerin çok daha yolunda gittiğini tahmin ettiğimiz Stockholm’de sinemada kadın nerede duruyor? “Ne mutlu ki hükümet sinemayı ve kadını destekliyor,” diyor Roxane. “Yalnız asıl problem dağıtım. Sinemalardaki filmlerin %80’i erkek yönetmenlere ait. Kadın yönetmenlerin filmleri ya çok kısıtlı bir süre gösterimde kalıyor ya da hiçbir zaman gösterime girme şansı elde edemiyor. Çok sağlam kadın yönetmenlerimiz var. Üstelik sadece Stockholm değil pek çok ülkede kadın oyuncularla ilgili çizilen bir portre var, kadınlar genç ve güzel olmak zorunda. Erkek oyuncular yaş aldıklarında da kariyerlerine devam edebilirken yaşlanan kadın oyuncular aynı fırsatı elde edemiyor.”
Roxane Von Gerber (Stockholm Feminist Film Festival)

Sinemaya kadın gözünden bakalım. Neler göreceğiz? Yaygın filmlere baktığımızda kadınların temsil edilmediğini, yanlış temsil edildiğini ya da ikinci planda rollerde yer aldıklarını göreceğiz. Eğer bağımsız filmlere, kısa filmlere ya da belgesellere bakarsak daha çok kadın göreceğiz. Bunca kadını yola çıkaran motivasyon da aslında burada yatıyor, “Farklı bakış açılarından farklı hikâyeler paylaşmak.”
Karin Fornander, Maria Fladvad, Lucia Martin (Berlin Feminist Film Week)

Dünyanın her yerinden kadınlar bir arada!

Porto Femme International Film Festival (Portekiz, Porto Femme Uluslararası Film Festivali): Portekiz’in ilk uluslararası kadın filmleri festivali. 3 yaşındaki festivalin amacı dünyaya kadınların neler yaptığını göstermek.

Beirut International Women Film Festival (Lübnan, Beyrut Uluslararası Kadın Filmleri Festivali): Eşitlik, kadın hakları, barış gibi konularda farkındalık yaratmak amacıyla yola çıkıldı. Emma Watson’ın dediği gibi: “Eğer ben değilsem, kim? Eğer şimdi değilse, ne zaman?”

Stockholm Feminist Film Festival (İsveç, Stockholm Feminist Film Festivali): 2016’da ilki düzenlenen festivalin temel amacı kadınların imza attığı kaliteli işleri izleyiciye ulaştırmak.

Berlin Feminist Film Week (Almanya, Berlin Feminist Film Haftası): Kadın hikâyelerinin sadece kadınlar için olmadığını anlatmak üzere yola çıkan Feminist Film Haftası, festivaller şehri Berlin’in ilk kadın filmleri festivali.

Femcine (Şili): Genç kadın yönetmenlere onlardan önce de bu işi yapanlar olduğunu, yalnız olmadıklarını göstermek için yola çıkan festival 9 yaşında. Femcine, sinemayı fikirleri değiştirmek için bir araç olarak kullanıyor.

Celebrating Womanhood / Native Voices International (Uganda, Kadınlığı Kutlama Festivali, Uluslararası Yerel Sesler Organizasyonu): Uçan Süpürge’ye tam 5 kıtadan destek geldi! Afrika’da kadınları güçlendirmek için yola çıkan Native Voices International bu gücü sinemada göstermek üzere Celebrating Womanhood’u düzenliyor.

Films Femmes Mediterranee (Fransa, Akdeniz Kadın Filmleri Festivali): Finansal destek bulmak üzere yapımcılarla yönetmenleri bir araya getiren festival, Akdeniz’in tüm yakalarındaki kadın yönetmenleri ön plana çıkarmayı hedefliyor.

IAWRT Asian Women’s Film Festival, Chapter India (Hindistan, IAWRT Asya Kadın Filmleri Festivali, Hindistan Bölümü): 15. yılındaki festival, bünyesine hayatın farklı noktalarındaki kadınları dahil etmeye çalışıyor. Kadınları güçlendirmek amacıyla çıktıkları yolda “Büyüklüğü ne olursa olsun bu festivali yapacağız!” diyorlar.

Filmmor International Women’s Film Festival on Wheels (Türkiye, Uluslararası Gezici Filmmor Kadın Filmleri Festivali): Merkezi İstanbul olan bu festival hafta sonları farklı şehirlere yolculuk ediyor. On sekiz yıldır, protestoların ortasında devam eden festival gittiği yerdeki her kadını güçlendirmeye devam ediyor.

Female Eye Film Festival (Kanada, Kadın Gözü Film Festivali): “Bugün bile bir yönetmen düşündüğümüzde aklımızda erkek canlanıyor,” diyen festival, kadın yönetmenleri güçlendirmek için çıktığı yolculuğunda 18. yılında.

Flying Broom International Women’s Film Festival (Türkiye, Uçan Süpürge Uluslararası Kadın Filmleri Festivali): Kadın örgütleri arasında duyulan iletişim ihtiyacı akla sinemanın çarpıcı iletişim gücünü getirdi. Kadın emeğini ortaya çıkarmak amacıyla yola koyulan Uçan Süpürge Uluslararası Kadın Filmleri Festivali 22 yaşında.

Barcelona International Women’s Film Festival (İspanya, Barselona Uluslararası Kadın Filmleri Festivali): 1993’te yola çıkan festival amacımız hâlâ aynı diyor: “Kadınların görünmezliğini kırmak ve desteğin gücünü göstermek.”

Creteil International Women’s Film Festival (Fransa, Creteil Uluslararası Kadın Filmleri Festivali): Aramızdaki en tecrübeli festival Creteil tam 41 yaşında! Beş kıtadan gelen filmlerle keşfedilmemiş kadınları ön plana çıkarmayı hedefliyor. “Biz ’68 kuşağıyız, birlik olmanın gücünü biliyoruz,” diyorlar.

Kadınlar, yürekten teşekkürler!

Dünya festivallerinden gelen kadınların çoğu bana “#MeToo” hareketini ve etkilerini anlattı. Bunca kadının çantalarına filmlerini doldurup buralara kadar gelmesini çok büyüleyici buluyorum. Dünyanın pek çok yerinden, farklı festivallerden gelen kadınların yanlarında getirdikleri filmleri izlemek isterseniz program için tık tık.

Kadınlar Uçan Süpürge İçin Yan Yana: “Birlik Olmanın Gücünü Biliyoruz!” yazısı ilk önce Lavarla - Kültür-Sanat ve Kent Yaşamı üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye Sinemasının En Yeni 11 Filmini “Yakaladınız Yakaladınız”

Öykü Göğer — Fri, 19 Apr 2019 07:55:54 +0000

Şehirde festival mevsimi! 18–28 Nisan tarihleri arasında yapılacak 30. Ankara Uluslararası Film Festivali‘nin en özel bölümlerinden biri Ulusal Uzun Yarışma. Türkiye’den uzun metraj filmlerin yarıştığı bu kısımda Tolga Karaçelik başkanlığındaki seçici kurul; Cem Erciyes, Ebru Ceylan, Tolga Tekin ve Tülin Özen’den oluşuyor. Biz sinemaseverler için bu seçkinin özelliği sonraları izleme şansı bulamayacağımız filmleri festivalde yakalayacak olmak. Ulusal Uzun Yarışma kapsamında yer alan 11 film şöyle:

Babamın Kemikleri

24 Nisan Çarşamba 14:00 (Film ekibinin katılımıyla)

Babamın Kemikleri, yıllar sonra memleketine geri dönen bir adamın hikayesi. Buraya kadar çok farklı bir hikaye gibi görünmese de filmin baş kahramanı Ömer, çocukken yaşadığı utanç verici bir olay nedeniyle köye dönmemeye yeminlidir. Hayatının son günlerini yaşayan annesinin vasiyeti Ömer için bir geri dönüş yolculuğu başlatır. Tokat, Turhal’da çekilen filmin başrolünde Cem Davran var. Yönetmen Özkan Çelik’i ödüller aldığı Muska filminden de hatırlayabilirsiniz. Babamın Kemikleri, naif, dingin ancak vurucu bir film.

Görülmüştür

24 Nisan Çarşamba 19:00 (Film ekibinin katılımıyla)

İstanbul’da bir cezaevi. Görevi mahkumlara gelen mektupları okumak, yasaklı kelimeleri sansürlemek ve “görülmüştür” mührü basmak olan bir adam. Günlerini hızlı çekime alsak Zakir’in hayatında hiçbir şey değişmeyecek: Uyan, evden çık, cezaevine git, mektup oku, mühür bas, cezaevinden çık, eve git, uyu… Ancak bir gün Zakir’in hayatı mektuplardan birinin içinden çıkan fotoğrafla değişir. Başrollerde Saadet Işıl Aksoy ile Berkay Ateş; yönetmen koltuğundaysa ilk uzun metraj filmiyle Serhat Karaaslan var. Görülmüştür, Cannes havasını içine bolca çekmiş bir yapım. Yönetmen Karaaslan, senaryoyu Cannes Film Festivali’ndeki bir programda bulunduğu 6 ay içerisinde geliştirdi.

Güven

22 Nisan Pazartesi 14:00 (Film ekibinin katılımıyla)

“Güven saf bir şeydir, epey de güçsüzdür-düşünülmemiş bir şeydir, kendiliğinden olur: vardır ya da yoktur,” der Oruç Aruoba. Güven, dışarıdan baktığınızda sıradan bir ailenin hikayesi. Meryem ve Ali’nin hikâyesi. Ancak Meryem’in eski kocası Ferit’in geri dönmesiyle işler değişiyor. Minnet duygusu ve aşk acısının birbirine karıştırdığı bir hikâyeye dönüşüyor Güven. Bülent Çolak, Serkan Keskin, Feride Çetin oyuncular arasında. Yönetmen koltuğunda Sefa Öztürk var.

Güvercin Hırsızları

22 Nisan Pazartesi 16:30 (Film ekibinin katılımıyla)

Küçük bir ilçede yaşayan bu insanlar, güvercinlerle yakından ilgili. Yetenekli, güzel güvercinleri oldukça yüksek fiyata satıyorlar. Güvercin Hırsızları, hayali en iyi güvercine sahip olmak olan Mahmut’un ve arkadaşı İsmail’in hikâyesi. Daha doğrusu, çaldığı güvercinlerle arkadaşının hayalini gerçekleştirmeye çalışan bir çocuğun hikayesi. Yönetmen koltuğunda Osman Nail Doğan var.

İçerdekiler

25 Nisan Perşembe 14:00 (Film ekibinin katılımıyla)

Kadrosu sağlam bir film: Caner Cindoruk, Settar Tanrıöğen, Gizem Soysaldı başrollerde. İçerdekiler, Melih Cevdet Anday’ın aynı isimli oyununun beyazperde uyarlaması. Film bizi darbe dönemine götürüyor. 185 günlük psikolojik bir savaşa tanık oluyoruz. Yönetmen koltuğunda Hüseyin Karabey var. Seyirci için zor ancak oldukça vurucu bir film. Festivalin kaçırılmaması gerekenlerinden.

Kardeşler

24 Nisan Çarşamba 16:30 (Film ekibinin katılımıyla)

Yarışmanın en sarsıcı filmlerinden biri Kardeşler. Vurulan bir kız kardeş, cinayeti işleyen bir ağabey ve yaşı nedeniyle cezası da az olacağı için suçu üstlenen ufak kardeş. Hapisteki yıllar bir şekilde geçiyor da vicdan azabı hiç geçmiyor. Ömür Atay’ın yönettiği filmde Yiğit Ege Yazar, Caner Şahin, Gözde Mutluer yer alıyor.

Nebula

24 Nisan Çarşamba 16:30 (Film ekibinin katılımıyla)

Seçkinin en dikkat çekenlerinden biri Nebula. Küçük bir çocukken dünyayı bambaşka algılıyoruz. Başkahramanınız Hay da artık sadece iskeletten ibaret olan bir ölü bedenden ısrarla kurtulmaya çalışan yetişkinleri bir türlü anlayamıyor. Ölüm ve yaşamın birlikte olduğu sarsıcı bir film Nebula. Tarık Aktaş, Nebula’yla Locarno Film Festivali’nde En İyi Yönetmen ödülünü aldı.

Saf

23 Nisan Salı 19:00 (Film ekibinin katılımıyla)

Görülmüştür‘ün ardından Saadet Işıl Aksoy bir filmle daha yarışmada. Saf, kentsel dönüşümün yaşandığı bir mahallede değişen ilişkileri anlatıyor. Film, bizi Fikirtepe’de bir gecekondu mahallesine götürüyor. “Kentlerimiz dönüşüyor. Peki ya biz? Evlerimiz, yaşadığımız alanlar dönüşürken bizler sadece seyirci miyiz?” diye soruyor, Saf. Yönetmen Ali Vatansever’in El Yazısı‘ndan sonraki ikinci uzun metraj filmi.

Son Çıkış

23 Nisan Salı 14:00 (Film ekibinin katılımıyla)

Hepimiz gibi işten güçten yorulmuş, sakin bir Akdeniz kasabasına yerleşmenin hayalini kuran Tahsin’in hikâyesi. Yalnız hiçbir şey kolay olmayacak. İstanbul’dan ayrılmanın kabusa döndüğü bir hikayeyi anlatan Son Çıkış filminin yönetmen koltuğunda Ramin Matin oturuyor. Yarışmanın diğer filmlerinden farklı olarak Son Çıkış‘ta hem dram hem komedi hakim. Dünya Prömiyerini Tokyo Uluslararası Film Festivali’nde yapan Son Kaçış‘ı izleyen herkes bir diğerine tavsiye ediyor.

Suç Unsuru

23 Nisan Salı 16:30 (Film ekibinin katılımıyla)

Yarışmanın polisiye türde komedi filmi Suç Unsuru. Bülent Çolak başrolde. Aynı evde yaşayan iki yakın arkadaşın şüpheli olarak gözaltına alınması ve yaşanan soruşturma sürecini anlatıyor. Güzel vakit geçirmek garantili yapımlardan biri. Bir de film, yönetmen ve ekibinin başına gelen gerçek bir hikâyeden uyarlama.

Yuva

22 Nisan Pazartesi 19:00 (Film ekibinin katılımıyla)

Seçkinin dikkat çeken filmlerinden biri de Yuva. Bir Emre Yeksan filmi. Yönetmeni, Körfez’le hatırlayacaksınız. Yuva, şehri terk edip ormanda yaşamayı seçen bir adamın hikayesi. Çekimleri İğneada’da şahane bir doğa manzarasında yapılan film, prömiyerini de 75. Venedik Film Festivali’nde yaptı. Ormanı seçen bu adam şehre geri getirilmeye çalışıldığında, doğa da sesini çıkaracak. Yuva, görülmesi gerekenler arasında.

30. Ankara Uluslararası Film Festivali’nin “yakaladınız yakaladınız” filmlerinin biletlerine şuradan ulaşabilir. Yerli ve yabancı filmlerden oluşan festival özel seçkimize de göz atabilirsiniz.

İyi seyirler!

Türkiye Sinemasının En Yeni 11 Filmini “Yakaladınız Yakaladınız” yazısı ilk önce Lavarla - Kültür-Sanat ve Kent Yaşamı üzerinde ortaya çıktı.

Herkes Ona Aşık: Pattie Boyd

Öykü Göğer — Fri, 01 Mar 2019 05:49:21 +0000

“Love you all the time
And never leave you.
Please come on back to me.”
-I Need You, The Beatles

Birçok şarkı, iki erkek ve bir kadın. Yakın arkadaşlar Eric Clapton, George Harrison ve Pattie Boyd çevresinde dönen bir aşk üçgeni. Hazırsanız şimdi o üçgenin içinde bir yolculuğa çıkıyoruz.

George Harrison ve dünyalar güzeli Pattie Boyd, 1966 yılında evlendi. The Beatles’ın efsane dörtlüsünün en genç üyesi George Harrison kariyerinin en parlak dönemini yaşıyordu. Pattie Boyd’un ise başı The Beatles hayranları yani “Beatlemania”lar ile dertteydi. Bir konser sonrası hayranlar Pattie’yi yakaladı, kolundan tuttu, savurdu, saçlarını çekti. Kızlar Pattie’den hem nefret ediyor hem de onun gibi giyiniyor, ona benzemeye çalışıyordu. Pattie Boyd, George Harrison’a aşık olduğunda sadece 19 yaşındaydı. Üstelik bir başkasıyla birlikteydi. Bu yüzden George Harrison’ın ilk buluşma teklifini reddeti. Birkaç gün sonra sevgilisinden ayrıldı ve George Harrison ile görüşmeye başladı.

The Beatles çılgınlığının zirve yaptığı zamanlarda grup, dünya turnelerine son verme ve stüdyo çalışmalarına odaklanma kararı aldı. Bu sırada Harrison ve Boyd, Hindistan’da 6 hafta geçirdi. Döndüklerinde vejetaryen olma kararı almış, yogaya başlamışlardı. George Harrison ve Pattie Boyd, Doğu kültürüne hayranlık duyuyordu.

“Something in the way she moves
Attracts me like no other lover.”
-Something, The Beatles

Yıl 1970 olduğunda birtakım anlaşmazlıklar başladı. Bir türlü “aile” olmayı başaramıyorlardı. Spiritüel konularda da ayrılık yaşamaya başlamışlardı. O günlerde Harrison’ın inançlarına ters düşecek şekilde Pattie Boyd modellik kariyerine geri döndü. 1974’te Boyd, Harrison’dan ayrılmaya karar verdiğinde gerekçe olarak “George Harrison’ın sadakatsizliğini” gösterdi. Harrison, grup arkadaşı Ringo Starr’ın eşi Maureen Starkey ile birlikte olmuştu. Pattie Boyd ise Rolling Stones’un Ronnie Wood’uyla. Bunlara rağmen o döneme tanık olanlar diyor ki: “1977’de gerçekleşen ayrılık örnek bir ayrılıktı; saygılı, kimseyi kırmadan, iyi atlatılmış.”

Pattie Boyd ve George Harrison, bir yaz günü

Dönelim Eric Clapton’a. 1960’larda George Harrison’ın en yakın arkadaşlarından biri. Birlikte şarkılar yazıp besteliyorlar. İşte tam da o günlerin birinde Eric Clapton, Pattie Boyd’a aşık oluyor. Gözünü kör eden bu aşkı görmezden gelmek için kısa bir süre Pattie’nin kız kardeşiyle bile birlikte oluyor. Ve karşılıksız aşkını şarkılarda anlatıyor… Meşhur “Layla” şarkısı ilhamını Nizami’nin “Leylâ ile Mecnun”undan alıyor. Eric Clapton kendisini aşktan deliye dönen Mecnun’a benzetiyor. 1970’lerde Boyd tarafından reddedildiğinde ise kendini uyuşturucu maddelere veriyor. Aradan geçen 4 yıl sonrasında, Harrison ve Boyd ilişkisinin bozulmaya başladığı zamanlarda Eric Clapton bir hamle daha yapıyor. Bir kıvılcım daha. Ve ateş! Eric Clapton ve Pattie Boyd aşkı başlıyor.

“Like a fool, I fell in love with you,
Turned my whole world upside down”
-Layla, Eric Clapton

Aşk başlıyor başlamasına ama pek de hayal edilen gibi gitmiyor. Eric Clapton da Pattie Boyd da o dönem çok içiyor. Olumsuz etkileri ilişkilerine de yansıyınca 1989’da boşanıyorlar. Gerekçe, sadakatsizlik ve Clapton’ın alkol alışkanlığı. Bu ilişki neden böyle kötü gidiyor diye sorarsanız Pattie Boyd her şeyi özetliyor: “Eric sadece George’da olanı istedi.”

Pattie Boyd ve Eric Clapton, evlilik töreninde

Pattie’ye bir gün “Hayatının aşkı kim?” diye sorulduğunda şöyle yanıtlıyor: “Sanırım George. O her zaman sevgi doluydu. Ayrıldıktan sonra arkadaş kaldık. Ölmeden önce beni görmeye geldi. Zannediyorum beni her zaman sevdi.”

Pattie Boyd ve George Harrison, bir yaz günü

Eric Clapton hakkındaysa şöyle diyor: “Eric sadece kendini seviyor. George’la ayrılmak konusunda kararsız olduğum zamanlarda beni ayrılığa ikna etti. Onu suçlamak istemiyorum ama bence davranışı yanlıştı. Tabii ben de suçluydum. Eric tarafından yönlendirilmeye fazlasıyla açıktım.” Bu arada aynı kadına aşık olmak Eric Clapton ve George Harrison arkadaşlığına en ufak bir zarar dahi vermiyor. Hatta Harrison, Clapton’a “husband-in-law” (üvey kocam) diyor.

“It’s late in the evening; she’s wondering what clothes to wear
She puts on her make-up and brushes her long blonde hair
And then she asks me, Do I look all right?
And I say, “Yes, you look wonderful tonight”
-Wonderful Tonight, Eric Clapton

2007 yılında Rolling Stone dergisi Pattie Boyd’dan “Legendary Rock Muse” (Rock’ın İlham Perisi) olarak bahsediyor. Haksız sayılmazlar. Pattie Boyd bugüne kadar pek çok şarkıya ilham verdi. Onlardan biri de Wonderful Tonight. Hikayesini Pattie anlatıyor: “Bir gün bir davete katılacaktık. Bir sürü kıyafet deniyordum ve bir türlü olmuyordu. Eric yan odadaydı ve müzikle uğraşıyordu. Geç kaldığımız için bana kızacak sandım ve yanına gittim. ‘Kıyafetim olmuş mu?’ diye sordum. O da bana dakikalar önce yazdığı şarkıyı çaldı: Wonderful Tonight.”

Müzik dünyasının en çok konuşulan aşklarından biri Pattie Boyd, Eric Clapton ve George Harrison aşkını bir de şarkıların penceresinden görmek isterseniz, Pattie Boyd’a Yazılan Şarkılar Spotify Listesi huzurlarınızda. İyi dinlemeler!

Herkes Ona Aşık: Pattie Boyd yazısı ilk önce Lavarla - Kültür-Sanat ve Kent Yaşamı üzerinde ortaya çıktı.

Oscar’ın Yabancıları | 18-19-20 Ocak

Öykü Göğer — Wed, 16 Jan 2019 08:20:26 +0000

Oscar Ödülleri 24 Şubat’ta 91. kez sahiplerini bulacak. Yarışanlar arasında dünyanın bambaşka yerlerinden bize selam verenler var: Oscar’ın Yabancıları.

Türkiye’den Nuri Bilge Ceylan’ın Ahlat Ağacı‘nın dahil olduğu bir seçki “Yabancı Dilde En İyi Film” kategorisinde son beşe kalmayı bekliyor bugünlerde. Liste epey kalabalık. Şansı yüksek olan filmler ise Başka Sinema ve İstanbul Modern’in katkılarıyla 18-19-20 Ocak’ta sinema salonlarını dolduracak. Ankara’da ve İstanbul’da izleyebileceğiniz filmler şöyle:

Girl – Kız

Son zamanlarda izlediğim en etkileyici film! Yönetmen Lukas Dhont hikayeyi gazetede okudu, filmini çekmeye karar verdi. 2009’dan beri uygun bir oyuncu bulamadığı için proje erteleniyordu. Başrol Victor Polster’i keşfetmek için bu kadar beklemeye değer! Oturduğunuz yerde sizi sarsıp geçen bir film Girl, Belçika’nın Oscar adayı.

Donbass

Doğu Avrupa’nın sert ve tavizsiz bir portresi. Donbass, Ukrayna’da 4 yıldır savaş halinde yaşayan bir bölge. Yolsuzluk ve silahlı çatışmalar bölgenin doğalı haline gelmiş durumda. Kaos ortamından payımıza düşen çarpıcı bir kara komedi. Donbass, Ukrayna’nın Oscar adayı.

Capharnaüm – Kefernahum

Gözleri kızarık halde salonu terk edenler muhtemelen bu filmden çıkıyor. Yer: Beyrut. Yaşamın iyi koşullar sunmadığı çocuklardan biri. 12 yaşında. Hayata isyan ediyor. Yoksulluğun yanında çaresizlik de var. Vicdana ve akla takılı kalacak bir film Kefernahum, Lübnan’ın Oscar adayı.

Cold War – Soğuk Savaş

2018’i bitirmeden önce izlediğim son iki film siyah beyazdı. Onlardan biri Cold War. Adına kanıp bir savaş filmi beklememek lazım. Cold War, içinde dönemin koşulları olan, müzikle harmanlanan bir aşk filmi. İmkansız zamanlarda yaşanan imkansız bir aşkın filmi. 1950’lerin Polonya’sından Paris’e bir yolculuk. Bir çırpıda geçen, tadını damağınızda bırakan Cold War, Polonya’nın Oscar Adayı.

Burning – Şüphe

“Eee şimdi nooldu?” Film bittikten sonra akıllarda bu soruyu bırakıyor. Soru işaretlerinin tadıysa çok güzel. Yavaş yavaş akan, akarken bizi birbirinden farklı 3 karakterle tanıştıran Şüphe, Haruki Murakami’nin hikayesinden uyarlandı. Burning, Güney Kore’nin Oscar adayı.

Seçtiğim bu 5 film dışında Oscar’ın Yabancıları seçkisinde görebileceğiniz filmler şöyle:

Las Herederas – Mirasçılar (Paraguay’ın Oscar adayı)
Never Look Away – Asla Gözlerini Kaçırma (Almanya’nın Oscar adayı)
Birds of Passage – Göç Mevsimi (Kolombiya’nin Oscar adayı)
The Guilty – Suçlu (Danimarka’nın Oscar adayı)
Woman at War (İzlanda’nın Oscar adayı)
Shoplifters – Arakçılar (Japonya’nın Oscar adayı)

Oscar’ın Yabancıları seçkisinde yer almayan ama bugünlerde çok sevilen filmler ise:

Dogman (İtalya’nın Oscar adayı)
Roma (Meksika’nın Oscar adayı)

91. Akademi Ödülleri’ne ülkelerinin dertlerini, güzelliklerini torbasına koyup getirecek ve ödülü evine götürecek filmi öğrenmeyi beklerken, Oscar’ın Yabancıları seçkisi 18-19-20 Ocak’ta Başka Sinema’da.

Seans bilgileri için tıktık.

Oscar’ın Yabancıları | 18-19-20 Ocak yazısı ilk önce Lavarla - Kültür-Sanat ve Kent Yaşamı üzerinde ortaya çıktı.

John Lennon’la kurduğumuz hayaller: ‘Imagine’

Öykü Göğer — Sat, 08 Dec 2018 09:00:18 +0000

John Lennon, 9 Ekim’de Liverpool’da dünyaya geldi. Ünlü olmak istiyordu ama ünlü olmanın nasıl bir şey olduğuna dair hiçbir fikri yoktu. “İyi insan” olmak konusunda ise özel bir çabası yoktu.

Imagine all the people, living for today

Paul McCartney, tanıştığı insanlar “Neler yapıyorsun?” diye sorduğunda, “Beste yapıyorum, şarkı yazıyorum,” dediğini fakat bir sonraki sorunun, “Hangi takımı tutuyorsun?” olduğunu söylüyor. John Lennon’la aynı konuşmayı yaptıklarında ise Lennon şöyle cevap veriyor: “Ben de beste yapıyorum.” Böylece Paul McCartney ve John Lennon çok güçlü bir takımın ilk adımlarını atıyor. Sonraları aralarına, ekibin ruhani tarafı George Harrison ve sessiz, sakin, yetenekli çocuğu Ringo Starr katılınca takım tamamlanıyor: The Beatles.

“Arkadaşlarınızla birlikte yapabileceğiniz en iyi şey nedir?” sorusunun cevabı olarak tanımlıyorlar The Beatles kendini.

Imagine there’s no countries, nothing to kill or die for

Dünyayı kötülüklerden arındırmak istemekle aşık olmak, aynı temele dayanıyor olmalı. İkisi de biraz uçuk, ikisi de biraz gerçekten uzak, ikisi de biraz yapabileceklerinizin sınırlarının sizi aştığı durumlar…

The Beatles isimli biyografik kitabın yazarı Hunter Davies, bir gazeteci. Bir gün Yoko Ono isimli bir kadın ona telefon ediyor. Bir proje için gazetecileri çıplak fotoğraflamak istediğini söylüyor. Davies, sırf bu davet ona çok acayip geldiği için gazeteci merakıyla gidiyor. Hunter Davies, bu şekilde Yoko Ono’yla John Lennon’dan önce tanışıyor. Yıllar sonra The Beatles’ın stüdyo kayıtlarından birine uğradığında Lennon’ın yanında Ono’yu görüyor. Bildiğiniz gibi John Lennon, 1980’de bir hayranı tarafından vurulana kadar da yanında hep Yoko Ono vardı.

Imagine no possessions

John Lennon ve Yoko Ono aşkı, müzik dünyasının en tartışmalı konularından biri. Yoko Ono nasıl bir kadın, nasıl bir aşık, bunlar tartışılır belki ama tartışmasız bir gerçek var ki Yoko Ono sağlam bir aktivist.

John Lennon, Yoko Ono’yla tanıştığı dönemlerde “ünlü olmaktan” gerçek anlamda bunalmıştı. Ve Yoko Ono, biraz değişik, biraz bu dünyanın dışında bir kadın olduğu için Lennon’ın ne derece ünlü olduğunun farkında bile değildi. Onu, John olarak tanıdı. İlk defa Lennon olmayan John, eksik kalan “John” yönlerine Yoko Ono sayesinde bir şeyler ekledi: Dünyayı güzelleştirmek için çabalamak, insan hakları konusunda duyarlı olmak, herkes için eşit yaşam hakkı talep etmek ve barış istemek…

And no religion, too

“Imagine”, 1971 yılında yazıldı. Şarkının en can alıcı sözü: ”And no religion, too”… Elbette ki bu sözler birilerini rahatsız etti. World Church, sözlerin “one religion” olarak değiştirilmesini istedi ancak John Lennon, şarkının ruhuna ters düşeceği için kabul etmedi. 2012 Londra Olimpiyatları’nda “Imagine”ın sözlerini Türkçeye çeviren TRT spikeri, “no religion too” cümlesini “dinler de olmasın” diye çevirmekten kaçındı ve sessiz kalmayı tercih etti.

Imagine all the people, living life in peace

John Lennon, 8 Aralık 1980’de Mark David Chapman isimli bir hayranı tarafından evinin önünde öldürüldü. Chapman, bir Beatles hayranıydı ve “Beatles, İsa’dan daha popüler” açıklamasına çok sinirlenmişti. Dini ritüellere katıldığı grupta bir gün bir espri yapıldı: “Imagine, imagine John Lennon was dead.” Ve Mark David Chapman, John Lennon’ı öldürmeyi aklına koydu. Her şey hazırdı. 5 el ateş etmeden yalnızca 6 saat önce bir hayranı olarak yaklaştı yanına ve John Lennon’dan imza aldı. Yalnızca 6 saat sonra tak-tak-tak-tak-tak!

Geride barışa dair hayaller kurarken içimizden söylediğimiz şarkılar kaldı.

John Lennon’la kurduğumuz hayaller: ‘Imagine’ yazısı ilk önce Lavarla - Kültür-Sanat ve Kent Yaşamı üzerinde ortaya çıktı.